سیستم اعلام حریق آدرس پذیر

سیستم اعلام حریق آدرس پذیر، یکی از انواع سیستم‌های حفاظت حریق است که وظیفه کنترل و پایش محیط را از نظر نشانه‌های حریق برعهده دارد. در این مقاله از کیوپیکت قرار است با انواع، اجزا، استانداردها، نحوه نصب و تفاوت سیستم‌های آدرس پذیر با سایر سیستم‌ها آشنا شویم.

سیستم اعلام حریق آدرس پذیر چیست؟

سیستم اعلام حریق آدرس پذیر به مجموعه‌ای از دستگاه‌ها و تجهیزات گفته می‌شود که هدفشان تشخیص علائم حریق و اطلاع‌رسانی به افراد است. در این نوع سیستم‌ها هریک از تجهیزات دارای یک آدرس منحصر به فرد هستند که در صورت فعال شدن، محل دقیق حادثه را نمایش می‌دهند؛ به این صورت، اقدامات امنیتی مانند تماس با آتش نشانی و تخلیه ساختمان با سرعت بیشتری پیش خواهد رفت و خسارات به حداقل می‌رسند. 

نحوه عملکرد سیستم اعلام حریق آدرس پذیر

یک سیستم اعلام حریق آدرس پذیر از تجهیزات مختلفی مانند کنترل پنل، دتکتور، شستی و... که در ادامه درباره آن‌ها بیشتر توضیح می‌دهیم، تشکیل شده است. تمام تجهیزات به کار رفته در سیستم، دارای IP مخصوص و آدرس دقیق هستند تا کنترل پنل به طور مداوم وضعیت آن‌ها را پایش و کنترل کند؛ بنابراین با فعال شدن یک دتکتور یا شستی اعلام حریق، وضعیت دستگاه به طور دقیق روی پنل نمایش داده می‌شود که با بررسی آن می‌توان اقدات امنیتی مورد نیاز را انجام داد. 

سیستم‌های آدرس به دلیل امکانات بیشتری که در حفاظت از محیط دربرابر حریق ارائه می‌دهند، نسبت به سیستم‌های معمولی گران‌تر بوده و هزینه نصب و راه‌اندازی بیشتری دارند؛ به همین دلیل از آن‌ها در صنایع، کارخانه‌ها، مراکز تجاری یا اداری، فروشگاه‌های بزرگ و... استفاده می‌کنند. 

اجزای سیستم اعلام حریق آدرس پذیر

یک سیستم آدرس پذیر می‌تواند شامل دستگاه‌ها و تجهیزات زیر باشد:

• کنترل پنل اعلام حریق آدرس پذیر
• دتکتور دودی آدرس پذیر
• دتکتور گازی آدرس پذیر
• دتکتور حرارتی آدرس پذیر
• دتکتور ترکیبی آدرس پذیر
• دتکتور شعله آدرس پذیر
• دتکتور بیم آدرس پذیر
• دتکتور دودی مکشی آدرس پذیر
• شستی اعلام حریق آدرس پذیر
• آژیر و فلاشر اعلام حریق آدرس پذیر
• آژیر اعلام حریق آدرس پذیر
• فلاشر اعلام حریق آدرس پذیر

تمام محصولاتی که در بالا نام بردیم، در سامانه تخصصی کیوپیکت قابل سفارش هستند؛ جهت خرید تجهیزات روی دسته‌بندی مورد نظرتان کلیک کرده و درخواست استعلام قیمت ثبت کنید.

مراحل سیم کشی و نصب سیستم اعلام حریق آدرس پذیر

در نظر داشته باشید فرایند که نصب و راه اندازی سیستم‌های ایمنی، فعالیتی تخصصی بوده که باید به دست کارشناسان خبره همان حوزه صورت بگیرد. اما به صورت کلی مسیر نصب یک سیستم آدرس پذیر به شامل مراحل زیر خواهد بود.

طراحی و تهیه نقشه 

در اولین مرحله، باید یک نقشه از جانمایی تجهیزات سیستم اعلام حریق طراحی شود. در این مرحله با توجه به کاربری ساختمان، مساحت فضاها، تعداد طبقات و استانداردهای ایمنی، موارد زیر مشخص می‌شوند:

• تعداد لوپ‌های پنل اعلام حریق
• نوع و تعداد دتکتورها (دودی، حرارتی یا مولتی)
• محل نصب شستی‌های اعلام حریق
• محل نصب آژیرها و فلاشرها
• محل نصب ماژول‌های کنترلی و مانیتورینگ
• مسیرهای کابل‌کشی

خروجی این مرحله، نقشه‌های اجرایی‌ست که مبنای نصب تجهیزات قرار می‌گیرد. همچنین پیش از اجرا، نقشه سیستم باید توسط ناظر پروژه و سازمان آتش‌نشانی تایید شود.

کابل‌کشی و نصب تجهیزات

نحوه سیم کشی سیستم اعلام حریق آدرس پذیر، به صورت حلقوی بوده و از کنترل پنل اعلام حریق شروع شده و پس از عبور از تجهیزات مختلف دوباره به پنل بازمی‌گردد. در این مرحله باید از کابل‌های ضد حریق (Fire Resistant Cable) استفاده شود تا در شرایط آتش‌سوزی هم عملکرد سیستم ثابت بماند.

آدرس‌دهی تجهیزات

پس از نصب تجهیزات، باید به هر دستگاه یک آدرس منحصر‌به‌فرد اختصاص داده شود که این آدرس‌دهی معمولا از طریق برنامه مخصوص برند سازنده انجام می‌شود. با این کار کنترل پنل مرکزی می‌تواند با فعال شدن هر یک از تجهیزات محل دقیق آن‌ها را شناسایی کند.

تست و راه‌اندازی

پس از تکمیل نصب، تمامی تجهیزات باید مورد تست عملکرد قرار گیرند. این تست‌ها شامل موارد زیر است:

• تست عملکرد دتکتورها با اسپری دود یا حرارت
• تست شستی‌های اعلام حریق
• بررسی عملکرد آژیرها و فلاشرها
• بررسی ارتباط صحیح تجهیزات با پنل

سرویس و نگهداری دوره‌ای

برای اطمینان از عملکرد صحیح سیستم اعلام حریق آدرس پذیر در طول زمان، باید سرویس‌های دوره‌ای انجام شود. این سرویس‌ها به صورت ماهانه، فصلی یا سالانه انجام شده و شامل بررسی سلامت تجهیزات، تست عملکرد دتکتورها و بررسی وضعیت باتری‌های پنل است.

تفاوت سیستم اعلام حریق آدرس پذیر و متعارفی

سیستم اعلام حریق آدرس‌پذیر و متعارف از نظر ساختار، نحوه شناسایی محل حریق و سیم کشی تفاوت‌های اساسی دارند. در سیستم اعلام حریق متعارف، تجهیزات در قالب چند زون دسته‌بندی شده و هنگام وقوع حریق تنها زون مربوطه در پنل مشخص می‌شود، بنابراین محل دقیق حریق مشخص نیست و تنها محدوده آن قابل تشخیص است. اما همان‌طور که اشاره کردیم، در سیستم‌های آدرس‌پذیر هر دستگاه دارای یک آدرس منحصر‌به‌فرد است و کنترل پنل می‌تواند محل دقیق فعال شدن تجهیزات را شناسایی و گزارش دهد. 

از نظر سیم‌کشی نیز در سیستم‌های متعارف، تجهیزات به صورت خطی سیم‌کشی می‌شوند و هر زون با یک مسیر کابل جداگانه به پنل متصل است؛ اما در سیستم‌های آدرس‌پذیر، تجهیزات روی یک یا چند لوپ حلقه‌ای (Loop) قرار می‌گیرند. این نوع سیم‌کشی علاوه بر کاهش حجم کابل، امکان شناسایی دقیق محل حریق و حفظ ارتباط تجهیزات حتی در صورت قطع شدن کابل در یک نقطه را فراهم می‌کند.

استانداردهای سیستم اعلام حریق

هنگام خرید تجهیزات اعلام حریق آدرس پذیر، باید از انطباق تجهیزات با استانداردهای ایمنی جهانی اطمینان حاصل کنید. چند مورد از استاندارها و تائیدیه‌های مطرح حوزه ایمنی و آتش نشانی عبارتند از:

• EN 54 
• UL
• LPCB
• FM Approval 
• ISO 7240

سخن پایانی

در نهایت می‌توان گفت که سیستم اعلام حریق آدرس‌پذیر یکی از گزینه‌های مناسب جهت ایمنی‌سازی ساختمان‌ها و محیط‌های صنعتی به شمار می‌رود. سامانه تخصصی کیوپیکت، کامل‌ترین و جدیدترین تجهیزات اعلام حریق آدرس پذیر را با کیفیت بالا و قیمت مناسب ارائه می‌دهد. برای خرید انواع تجهیزات، به دسته‌بندی‌های موجود در کیوپیکت مراجعه نمایید.